شماری از آگاهان پیشرفت امارات متحده عربی را در زمان شیخ خلیفه بن زاید آل نهیان، یک الگوی خوب برای کشورهای اسلامی میدانند. آنان به این باور استند که امارات متحده عربی در زمان کم توانسته است به بزرگترین مرکز تجارت جهان مبدل شود.
امارات متحده عربی پس از سال دوهزار و دو در بازسازی افغانستان سهم فعال داشت و افزون بر پروژههای دیگر، شهرک رهایشی شیخ خلیفه بن زاید، با هزینه نزدیک به ۱۸۰ میلیون دالر در شهر کابل ساخته شده است.
شیخ خلیفه بن زاید آل نهیان بزرگترین پسر شیخ زاید بود که در سال ۲۰۰۴ میلادی و پس از مرگ پدراش به این مقام رسید. وی در یک اکادمی نظامی بریتانیا تحصیل کرد و سه سال پس از کودتای پدرش در سال ۱۹۹۶ به مقام ولیعهدی امارت ابوظبی رسید.
زمانی که خلیفه بن زاید در سال ۱۹۴۸ میلادی به دنیا آمد، از امارات متحده عربی خبری نبود و در آن زمان ابوظبی یک روستای ماهیگیری گمنام با جمعیت چهار هزار تن بود که هیچ جذابیتی برای گردشگران نداشت.
در زمان حیات شیخ خلیفه نه تنها کشوری بنام امارات متحده عربی ایجاد شد، بل با گذشت هر سال درآمد این شبه جزیره افزایش می یافت و بر جذابیت آن افزوده میشد.
سید مسعود، آگاه مسایل اقتصادی، گفت: «تعادل در سیاست، تعادل در اقتصاد، سرمایهگذاری خارجی و ورود سرمایه خارجی، ایجاد قوانین که بتوانند ورود سرمایهگذاری خارجی را بسیار تشویق کنند، بخشی از نکات اساسی شیخ خلیفه بود که تا زمان های زیاد نمونه خواهند بود.»
در زمان شیخ خلیفه بن زاید آل نهیان، روند سرمایهگذاری در امارات به ویژه در شهر دوبی افزایش پیدا کرد و بازرگانان و سرمایهگذاران افغانستان نیز از این سرمایهگذاریها در امارات متحده عربی بی بهره نماندند.
رییس شورای بازرگانان افغانستان در امارات متحده عربی میگوید که تنها سرمایهگذاران افغانستان بیش از ده میلیارد دالر در این کشور سرمایهگذاری کرده اند و سه صد هزار شهروند افغانستان در این کشور سرگرم کار استند.
عبیدالله صدرخیل، رییس شورای بازرگانان افغانستان در امارات متحده عربی، گفت: «تقریبا هشتاد درصد بازرگانان بزرگ از سی سال به اینسو در امارات متحده عربی زندهگی میکنند و در بخشهای مختلف کار میکنند؛ ما در این جا در فری زون جبل علی کارخانه داریم؛ چای، سگرت، مواد خوراکی، مبلائیل، سابون و دیگر بخشها افغانان کار میکنند و سرمایهگذاری کرده اند.»
بازرگانان افغانستان بیش از ده میلیارد دالر در امارات متحده عربی در بخشهای گونهگون سرمایهگذاری کرده اند و امارات متحده عربی نیز در زمان ریاست شیخ خلیفه کمکهای زیاد به افغانستان کرده است. ساخت دانشگاه خوست، شفاخانه شیخ زاید در شهر کابل و دهها پروژه دیگر در ولایتهای کندهار و هلمند از سوی رییس پیشین امارات متحده عربی به بهره برداری رسیده اند.
در آخرین کار، پروژه رهایشی شیخ خلیفه بن زاید آل نهیان با هزینه ۱۷۹ میلیون دالر ساخته شد و در اقساط به مردم به ویژه کارمندان دولتی توزیع شد. این شهرک بیش از سه هزار و سه صد آپارتمان دارد و با کمک صندوق توسعهیی ابوظبی به بهره برداری رسیده است.
فرید روحانی، بازرگان، گفت:«در افغانستان دانشگاهها ساخته بود؛ بسیار مسجدها ساخته بود و در هر گوشه افغانستان یک کار خیر انجام داده بود و بسیاری از شهروندان افغانستان در زمان شیخ خلیفه در امارات متحده عربی صاحب کار شدند.»
برخی از آگاهان روابط بینالملل به این باور استند که شیخ خلیفه بن زاید آل نهیان در زمان حاکمیت اش تعادل بین شرق و غرب را حفظ کرد و هیچ گاه وارد تنش با کشورهای قدرتمند جهان نشد.
یک دیپلومات پیشین افغانستان میگوید که امارت متحده عربی نخستین کشور عربی بود که در بازسازی و نوسازی افغانستان سهم فعال داشت و از سال ۲۰۰۲ به اینسو در بخشهای بهداشت و زیربنا دهها میلیون دالر به افغانستان کمک کرده است.
سید نورالله راغی، دیپلومات پیشین افغانستان، گفت:«این کشور تنها کشور عربی و از جمله کشورهای اسلامی بود که در بیست سال گذشته نیروهای نظامی در افغانستان نفرستاده بود هفت جاده کابل با کمک این کشور ساخته شدند در بازسازی میدان هوایی هرات و مزار سهم ارزنده گرفت. ۲۵۰ میلیون دالر در سال ۲۰۰۴ میلادی به افغانستان متعهد شد که نزدیک به دوصد میلیون دالر آن قرار بود در شهرک بنام شهرک عرب ها در قصبه به مصرف برسد که متاسفانه این شهرک بسیار ناقص ساخته شد.»
آگاهان به این باور اند که امارات متحده عربی در زمان شیخ خلیفه با درک واقعیت های جهان و وسعت نظر مورد توجه جهان قرار گرفت و این کشور ریگزار به بزرگترین مرکز تجارت جهان مبدل شد.
آذرخش حافظی، رییس پیشین اتاق های تجارت و صنایع کشورهای ایکو، گفت:«گرچه هر کشور ویژهگی خود را دارد و اما در تجربه جهانی و تجربه امارات متحده عربی می توان مدل خوب باشد به همه کشورهای اسلامی اول یک تعبیر متمدنانه از اسلام و وسعت نظر، عدالت، انصاف، قانونیت و توزیع قدرت به تمام ارکان دولت که عبارت از پنج شیخ نشین است همه آن می تواند مدل باشد برای همه کشورهای اسلامی.»
سید مسعود، آگاه مسایل اقتصادی، گفت:«تشویق میکرد سرمایهگذاری را به دیگر کشورها به افغانستان و ورود سرمایه را به داخل امارات متحده عربی به خصوص فعالیت های تجاری و صنعتی را از کشورهای دیگر به کشور خود جذب می کرد.»
شیخ خلیفه بن زاید آل نهیان، رییس امارات متحده عربی و حاکم ابوظبی به روز جمعه در سن ۷۳ ساله گی درگذشت.
از بهر درگذشت وی، چهل روز در این کشور عزای عمومی و سه روز تعطیلی رسمی اعلام شد و شیخ محمد بن زاید یکی دیگر از فرزندان شیخ زاید و بردار کوچکتر شیخ خلیفه به گونه رسمی اداره این کشور را به دست گرفت.
به منظور تسلیت برای درگذشت شیخ خلیفه بن زاید، ملاعبدالغنی برادر همراه با یک هیات بلند پایه امارت اسلامی به ابوظبی رفته است.
